In januari 2026 werden er in Nederland 35 procent minder elektrische auto's verkocht dan in dezelfde maand een jaar eerder. Van 11.089 naar 7.165 registraties - dat is geen toeval of seizoenseffect, dat is een structurele trendbreuk. Terwijl de overheid elektrisch rijden al jaren als de enige juiste toekomst presenteert, stemmen automobilisten met hun portemonnee tegen. Hoe zit dat?
Subsidies die wegvallen
Een groot deel van het verhaal begint bij de afbouw van fiscale prikkels. De Subsidie Elektrische Personenauto's Particulieren (SEPP) is in 2026 fors teruggeschroefd. Voor particulieren verdween een aanzienlijk deel van het directe aankoopvoordeel. Voor veel kopers was die subsidie de doorslaggevende drempel. Zonder die prikkel kijken ze naar alternatieven: een jonge gebruikte benzineauto, een hybride, of gewoon wat langer wachten met vervangen.
Daarboven op is de motorrijtuigenbelasting (MRB) korting voor elektrische auto's teruggebracht van 75 naar 30 procent. En de bijtelling voor zakelijke rijders stijgt naar 18 procent over de eerste 30.000 euro cataloguswaarde. In het zakelijk segment was bijtelling een van de sterkste koopargumenten voor EV's. Dat argument is nu een stuk minder overtuigend.
Publiek laden, steeds duurder
Voor wie een eigen oprit en thuislader heeft, is elektrisch rijden nog steeds voordelig. Maar voor wie aangewezen is op publieke laadpalen, zijn de kosten de afgelopen jaren fors gestegen. In sommige provincies stegen de tarieven voor publiek laden met bijna 200 procent in enkele jaren tijd. Wie kwartaal op kwartaal bijna drie keer zoveel betaalt voor dezelfde kilometers, begint zich af te vragen of die keuze voor elektrisch echt zo slim was.
Dat maakt elektrisch rijden voor stadsbewoners zonder eigen parkeerplaats of laadpunt structureel onaantrekkelijker. Als je aan de laadpaal ongeveer evenveel betaalt als aan de pomp - maar meer gedoe hebt - valt het financiële argument voor een EV grotendeels weg. Wil je toch overstappen? Lees dan hoe een laadpas je laadkosten helpt beheersen.
De PHEV grijpt zijn kans
Een rechtstreeks gevolg van de EV-terugval is de opmars van de plug-in hybride (PHEV). Nederlandse kopers kiezen massaal voor dit tussenmodel: een stekker voor korte ritten door de stad, plus een verbrandingsmotor als reserve voor langere trajecten. De PHEV neemt de range-stress weg die veel potentiële EV-kopers tegenhoudt.
Auto-economen verwachten dat dit patroon de komende jaren aanhoudt. Zolang publiek laden oncomfortabel en duur blijft, trekt de PHEV mensen aan die elektrisch rijden aantrekkelijk vinden, maar de stap naar volledig elektrisch niet aandurven. De ironie: PHEV-rijders rijden in de praktijk gemiddeld minder elektrisch dan het theoretische aandeel van hun accu suggereert - maar dat verandert niets aan hun gevoel van zekerheid.
Nieuw aanbod, nieuwe verwarring
De keuze in elektrische auto's is in 2026 groter dan ooit. Volkswagen ID.3 Neo, Hyundai Ioniq 3, Nissan Juke Electric, Mercedes C-Klasse Electric - nieuwe modellen verschijnen bijna maandelijks. Paradoxaal genoeg maakt die stortvloed kopers niet enthousiaster. Welk laadstandaard wint? Welke fabrikant blijft over drie jaar nog updates sturen? Welk model houdt zijn restwaarde?
Dat zijn legitieme vragen. Technisch presteren de nieuwste EV's indrukwekkend goed: de Mercedes CLA haalt 791 kilometer op één lading, een bereik dat tien jaar geleden ondenkbaar was. Maar technische prestaties overtuigen kopers niet als ze twijfelen aan de lange-termijn zekerheid van het ecosysteem eromheen.
Wat je nu het beste kunt doen
De daling in EV-verkoop is geen bewijs dat elektrisch rijden als concept mislukt. Het is eerder een herijking: na jaren van kunstmatig hoge vraag door subsidies laat de markt zien wat de werkelijke vraag is. En die is voorlopig lager dan beleidsmakers hoopten.
Als je nu twijfelt, zijn er grofweg drie opties:
- Wacht af - modellen verbeteren, laadinfrastructuur groeit, prijzen dalen. Over twee jaar koop je misschien een betere auto voor minder geld.
- Kies tweedehands - de markt voor gebruikte EV's is aantrekkelijker dan ooit. Prijzen dalen, aanbod groeit. Bekijk welke subsidies er zijn voor een tweedehands elektrische auto.
- Kies een PHEV als brug - als je nu toch een auto nodig hebt en elektrisch rijden wil verkennen zonder de risico's van een volledig EV, biedt een PHEV een goede tussenoplossing.
De richting blijft elektrisch. Maar het tempo is jouw keuze.